Dirk Scheringa is kampioen juichen. In april bij het kampioenschap van AZ was hij ruim voor het elftal op het bordes. Gehuld in een AZ-shirt met een grote nummer 1 op de rug, de armen triomfantelijk in de lucht, liet mensenmens Dirk zich helemaal gaan. Het West-Friese volk onder hem kon er geen genoeg van krijgen.
Dit beeld had bij De Nederlandsche Bank alle alarmbellen moeten doen rinkelen. Want topmannen, en zeker directeur-eigenaren, lopen groot risico het zicht op de werkelijkheid helemaal kwijt te raken. Ze denken dat de wereld helemaal om hen draait. Alsof ze elke doelpunt er persoonlijk ingetrapt hebben.
Nederlands meest vooraanstaande managementdenker Manfred Kets de Vries heeft dit proces veelvuldig beschreven. Topmannen leiden volgens hem vaak aan hypomanie, een ziektebeeld waarbij grootheidswaan gekoppeld is aan tunnelvisie. Het zijn mannen die een bedrijf zelf opbouwen en vervolgens vol overtuiging de afgrond insturen.
Hypomane managers kunnen niet tegen kritiek, ze omringen zich door vertrouwelingen die hun grootheid alleen maar bevestigen. Successen schrijven ze toe aan zichzelf, mislukkingen aan anderen. De werkelijkheid zetten ze naar hun hand, met cijfers kan gegoocheld worden. Herkenbaar? Dat vonden de Amerikaanse beleggers van Lonely Star in ieder geval wel. Na twee uur Wognum hadden die al door hoe hopeloos de situatie was.
Hypomane vrouwen komen veel minder voor. Vrouwen aan de top nemen meestal minder risico’s en veroorzaken ook aanmerkelijk minder ongelukken. Als Dirk Dirkje was geweest, hadden die arme schaatsers nog gewoon kunnen pinnen. Waren er in de Noord-Hollandse polder heel wat minder tranen geplengd.
Grote vraag is natuurlijk of die hypomane achterstand tijdelijk is en binnenkort wordt ingehaald. Of zit er iets in vrouwen dat zulk gedrag voorkomt? De wetenschappers zijn er nog niet uit. Maar een verklaring zou kunnen zijn dat topvrouwen in tegenstelling tot topmannen nog wel bij de opvoeding van hun kinderen betrokken zijn. En kinderen zijn nu eenmaal geen ja-knikkers.
Evert de Vos
Evert de Vos is hoofdredacteur van J/M voor Ouders. Hij woont samen met Christa en zijn kinderen Tijmen (13) en Mhina (11). Wekelijks blogt hij over het moderne vaderschap.
J/M is een informatief, journalistiek maandblad dat zich richt op alle aspecten van het ouderschap. Niet belerend, maar praktisch, toegankelijk en betrokken. De redactie informeert ouders helder en deskundig over de vele beslissingen die bij het opvoeden gemaakt moeten worden.
